Nieuwjaarscadeau in een sneeuwbol van dichter Peter Ghyssaert ****

Sneeuwboekhouding – Peter Ghyssaert

 

zo 01/01/2012 – 12:55  Een mooi gedicht voor de eerste dag van een nieuw jaar: “Sneeuwboekhouding” van Peter Ghyssaert. Hij is genomineerd voor de Herman de Coninckprijs, die eind januari wordt uitgereikt.

Sneeuwboekhouding

Mijn ouders zitten voor het donkerblauwe raam
van weer een onbestemde winter, en
ik denk, laat ze daar zitten; sneeuw,
dat wemelen genezend als tinctuur
tot aan het koude glas gebracht, zij schrikken
daarvan niet, het tellen is een vrede,
alles wat vertraagd valt neemt hun zacht
en één voor één gedachten af.
Zo doen zij boekhouding in smalle
witte velden voor hun ogen.
Als het straks gaat dooien heb ik dit gedicht
met daarin al de vlokken die zij moeten tellen,
nagemaakt; hun ogen zullen
zonder onderscheid de woorden zien
die telkens worden opgeschud, een reis
die hier beneden zeker maar toch altijd anders
afloopt. Zo beweeg ik nu voor u
dit Lourdes onder een stolp; mijn schrijven
is bewegen is gebed; mijn sneeuw kan
telkens door vijandig water zinken
en bruusk van de grond opstijgen. Straks
wanneer mijn ouders zich ontgoocheld van
het raam wegdraaien mogen zij
in deze kleine chaos binnen, eeuwig
in beweging haperend, maar nu
is dit gedicht voor u, de warme grot
in ’t midden is voor u – van alle kanten
sneeuwt het, wens ik, op u in;
aan vederlichte last ontkomt u niet.
Tenzij iemand van boven af begint.

Peter Ghyssaert

Tijd

We worden door de klok geleefd, zo lijkt het. Afspraken, deadlines, vergaderingen, e-mails die onophoudelijk om een snel antwoord schreeuwen. Tegen het begin van het nieuwe jaar schaffen we ons een nieuwe agenda aan, die straks alweer snel vol loopt met afspraken. Tijd is echter niet gegeven. Het is een dimensie van onze geest. Wij scheppen tijd om ons bestaan te ordenen. Dat verloopt volgens patronen die we ontwerpen, waarmee we zin geven aan levensfeiten die deze zin op zichzelf niet hebben.

Wie schrijft, doet dat wellicht om die patronen voor zichzelf en voor de lezer in beeld te brengen. En om op die manier betekenis aan het leven te geven. Het is een mooi besef bij het begin van het nieuwe jaar: dat we niet worden geleefd door de tijd, maar dat we ons leven een nieuwe richting kunnen geven.

We zien dit expliciet in dit gedicht van Peter Ghyssaert. Hij doet de tijd vertragen door zijn ouders voor het raam neer te zetten, terwijl ze naar de sneeuw kijken (‘dat wemelen genezend als tinctuur’). Ze gaan op in dat sneeuwen, want ze doen ‘boekhouding in smalle/ witte velden voor hun ogen.’ De dichter heft de tijd daarmee niet op: hij onderstreept de gang van het leven, precies door aandacht te besteden aan zijn ouders.

Sneeuwbol

 

En dan laat hij ons zien hoe hij degene is die wikt en beschikt en voor de lezer patronen ontwerpt. Hij maakt duidelijk dat zijn gedicht een sneeuwbol is, zo’n magische bol waarin het gaat sneeuwen als je eraan schudt: ‘mijn schrijven is bewegen is gebed.’ De dichter beslist wanneer hij de vlokken laat neerdwarrelen in zijn gedicht. Er is een plaats voor zijn ouders in, wanneer zij ontgoocheld zijn omdat de magie van de vallende vlokken opgehouden is. Wanneer ze er niet meer zijn, blijven ze, ‘eeuwig/ in beweging haperend’.

En ook voor ons, lezers, is er onderdak: ‘die warme grot/ in ’t midden is voor u – van alle kanten/ sneeuwt het, wens ik, op u in.’ De dichter blijft ons weliswaar mooi met onze beide voeten op de grond houden: ‘aan vederlichte last ontkomt u niet.’ Maar een plek in een gedicht waarin het op ons in sneeuwt, is dat geen mooi nieuwjaarscadeau?

Poëzie en muziek

Peter Ghyssaert (°1966) schrijft gedichten waarin de klankkleur belangrijk is. Hij studeerde muziekgeschiedenis, viool en kamermuziek aan de conservatoria van Brussel en Antwerpen. Hij musiceert bij Ars Longa en geeft muziekles. Voor zijn jongste bundel Ezelskaakbeen (Atlas, 2011), die enkele maanden geleden verscheen, kreeg hij terecht veel appreciatie. Hij werd genomineerd voor de Nederlandse VSB-poëzieprijs én voor de Vlaamse Herman de Coninckprijs, waarvan de laureaten ter gelegenheid van Gedichtendag op 26 januari bekend gemaakt zullen worden. Voor zijn vorige bundel, Kleine lichamen (Querido, 2005), werd hij ook al voor beide prijzen genomineerd. Het maakte hem wat bekender bij het publiek. Recent werd zijn gedicht ‘Sneeuwboekhouding’ uitverkoren door Rob Schouten en Menno Wigman voor de nieuwe editie van hun bloemlezing Alleen in mijn gedichten kan ik wonen. De bekendste gedichten uit de Nederlandse literatuur (Prometheus, 2011).
 

Paul Demets

Bron: www.cobra.be

Stemmen voor één van de 5 genomineerde gedichten kan van 13/01/2012 tot 20/01/2012 op: www.boek.be

Auteur: Blauwkruikje

Master of Germanic Philology - KULeuven - Belgium - Nature, fiction, theater, poetry, philosophy and art lover. Photo: Ostend (B) - Japanese Deep Sea Garden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s