bOb Van Reeth – Architect – Bozar***

scannen0002‘Sinds 2008-2009 organiseren A+ Belgisch tijdschrift voor architectuur en het PSK in Brussel op regelmatige basis tentoonstellingen over toonaangevende Belgische architecten.Het moment om dit jaar hulde aan bOb Van Reeth te brengen, kwam uitgelezen: niet alleen werd de architect dit jaar 70, maar ook één van zijn recente overheidsopdrachten, het Holocaustmuseum in Mechelen, opende de deuren voor het publiek. De overzichtstentoonstelling die het werk is van de curatoren Bart Verschaffel, Christophe Van Gerrewey en Birgit Cleppe (Vakgroep Architectuur&Stedenbouw, Universiteit Gent) volgt het parcours in omgekeerde volgorde: van het meest recente werk (het Holocaustmuseum in images (5)Mechelen en de abdij van Westvleteren) naar de eerste studentenprojecten. bOb Van Reeth is echter niet alleen ontwerper: hij plaatste architectuur op de politieke agenda in Vlaanderen. Van 1999 tot 2005 was hij de allereerste Vlaamse Bouwmeester – een functie die hij bepalend en gezagvol heeft ingevuld, en waarmee hij de openbare bouwcultuur in Vlaanderen in het leven heeft geroepen’, aldus Paul Dujardin, directeur-generaal in het voorwoord van de tentoonstellingsbrochure. Het was via Knack Club dat we de gelegenheid kregen om gisteravond aan een gegidste nocturne deel te nemen. De vraag die de tentoonstelling stelt is: wat – en ook: hoe – beslist een ontwerper? Hoe kiest een architect? Er is vaak op gewezen dat de architectuur van bOb Van Reeth geen stijleenheid vertoont. Van Reeth heeft zelf duidelijk gezegd dat architectuur samenvalt met het zoeken naar architectuur. Het gaat erom het leven een basis te geven aan de hand van de duidelijkheid die architectuur schept:strenge en herkenbare vormen en geometrieën die het leven niet meer dan nodig bepalen. In zijn architectuur gebruikt Van Reeth twee ontwerpstrategieën. Het vroege werk wordt gekenmerkt door ruimtelijke variatie en alledaagse complexiteit, gevat in een sterke structuur afgeleid van de geometrie. Het latere werk knoopt aan bij het elementaire als ontwerpprincipe en bij de eenvoudige maar krachtige aanwezigheid van de muur of de baksteen.

bOb Van Reeth wil geen iconische gebouwen ontwerpen maar uitgaan van het leven en werken van de mensen en zijn gebouwen afstemmen op hun noden. Toch zijn – wellicht buiten zijn wil om – verscheidene van zijn gebouwen (o.a.de uitbreiding van de woning Reyniers – Clauwaert (Wemmel (BE), 1984 -1987 en de woning Van Roosmalen (Antwerpen (BE), 1985 -1988) iconen van Vlaamse naoorlogse architectuur geworden. Architectuur die uitgaat van de mens maakt gelukkig, in dergelijke gebouwen, kernen en buurten is het fijn toeven: licht, lucht, ruimte en contact met de natuur in een complex en toch eenvoudig esthetisch samenspel dat is The Architecture of Happiness.

Nog tot 8 september 2013 in Bozar – Brussel.

Nieuwe boek Lieve Joris – Op de vleugels van de draak. Reizen tussen Afrika en China – verschijnt in september

2013-06-05Wat gebeurt er wanneer volkeren die geen koloniale geschiedenis delen, elkaar ontmoeten? Met die vraag trekt Lieve Joris, na jarenlang door Afrika te hebben gereisd, via Dubai naar China. Trouw aan de manier van werken die zij de afgelopen decennia heeft verfijnd, duikt zij onder in de wereld van Afrikanen en Chinezen die als kleine visjes achter de grote handelscontracten aan elkaars territorium binnenzwemmen. De Congolese commerçante die naar Dubai reist om inkopen te doen voor haar winkel, de Malinese handelaar die nauwelijks kan lezen en schrijven maar drie keer per jaar naar het Chinese Guangzhou vliegt, de Chinese docent kunstgeschiedenis die horloges verkoopt op een strijkplank in de straten van Zuid-Afrika – met een magische mix van humor en heldenmoed voeren Lieve Joris’ personages ons een wervelende wereld binnen, waarin Europa herleid is tot een museum. Zij klampen zich vast aan de vleugels van de draak, liften mee, kijken om zich heen – ze zien alles.

via Lieve Joris ::: Nieuwe boek Lieve Joris verschijnt in september.

Op uitnodiging van het Nederlands Letterenfonds werkte Lieve Joris een halfjaar aan het NIAS in Wassenaar aan haar nieuwe boek. Voor de website van het Fonds schreef zij een column over haar ervaringen. En Ruth Joos (Radio1) ïnterviewde haar vorige donderdag naar aanleiding van haar 60ste verjaardag en haar nieuwe boek.

Gruuthuse en het afscheid van een vriend anno 1400

scannen0001Een eerder frisse 16° C en windkracht 5 op de beaufortschaal, we hadden beter weer verwacht voor een uitstap naar Brugge. We, dat waren twee oud-germanisten (KULeuven) die de tentoonstelling ‘Liefde en devotie’ zouden gaan bezoeken. Wat we jaren aan onze leerlingen als een pareltje van Middelnederlandse elegische poëzie hadden aangeboden nl. Jan Moritoens ‘Egidius waer bestu bleven’ uit het Gruuthusehandschrift dat rond 1400 in Brugge werd samengesteld,  konden we nu in zijn authentieke manuscriptvorm gaan bekijken. Het Gruuthusehandschrift dat verwijst naar Lodewijk van Gruuthuse (ca. 1422-1492) is een hoogtepunt  in de Nederlandse literatuurgeschiedenis en een veelzijdige cultuurhistorische bron. Het bevat 7 gebeden, 147 liederen en 16 gedichten allemaal in het Nederlands. Vijf verschillende kopiisten penden het neer. Het oogt – misschien in tegenstelling tot elke verwachting – erg eenvoudig: enkel teksten en notenbalken, geen miniaturen. Het werd in de loop van de geschiedenis zelfs bijgesneden en opnieuw ingebonden. Van de meeste teksten zijn de auteurs onbekend. Twee van hen zijn echter wel geïdentificeerd: Jan Van Hulst en Jan Moritoen. Het Gruuthusehandschrift bevat de oudste verzameling wereldlijke liederen met muzieknotatie in het Middelnederlands. De meeste teksten zijn uniek en uitsluitend in het Gruuthusehandschrift overgeleverd. Op de getoonde bladzijden staat de beroemde tekst ‘Egidius waer bestu bleven’: een klaaglied om een overleden vriend.

En … wie was Egidius? Het lied ontroert meer dan zeshonderd jaar na zijn ontstaan nog steeds. Archiefonderzoek maakte namelijk onlangs duidelijk dat de man ook echt in Brugge heeft geleefd. Zijn naam was Gillis Honin (Egidius is Latijn voor Gillis). De archiefstukken maken duidelijk dat hij een rijke handelsagent was, tevens kerkmeester van de Sint-Walburgakerk. In 1385 wordt hij schepen maar hij sterft onverwacht op 8 oktober, beladen met schulden. In het Gruuthusehandschrift staat nog een tweede tekst over Egidius. Daarin wordt verwezen naar zijn mooie stem.

Interessant is de informatieve video die toont hoe via röntgendoorlichting de authenticiteit van het Gruuthusehandschrift werd bepaald op basis van de chemische stoffen aanwezig in het wapenschild dat op de tweede bladzijde van het manuscript staat afgebeeld als eigendomskenmerk. Het Gruuthusehandschrift bleef bijna vijfhonderd jaar verborgen in een privébibliotheek. In het midden van de 19de eeuw gaf Charles-Louis Carton, oprichter van het Instituut Spermalie in Brugge, het voor het eerst uit. Vanaf dan groeide de faam van dit handschrift bij onderzoekers en lezers via diverse uitgaven en bloemlezingen. Sinds 2007 is het in het bezit van de Koninklijke Bibliotheek van Nederland en werd het voor iedereen toegankelijk.

In noyaelre trauwen fijn, Sonder fraude of malengien, Willic eeuwich haer dienre zijn, Want duecht ende vruecht doet si ghescien. (GH II,12)

Bijna alle liederen in het Gruuthusehandschrift bezingen de liefde. In de meeste teksten is de toon hoofs en elegant en ook de devotionele liefde tot Maria is nooit veraf. Behalve liefdespoëzie bevinden zich in de rode minnekamer allerlei voorwerpen die met ‘de minne’ te maken hebben: juwelen, bruidskoffertjes, minnekistjes, spiegelhoudertjes, een minnebrief op rijm en insignes.

De teksten in het handschrift zijn bestemd om in ’gezelschap’ voorgedragen, gezongen of gebeden te worden. De samenstellers en de gebruikers maken deel uit van de rijkere burgerij in Brugge, actief in handel en hoogstaande ambachten. Ze zitten in het stadsbestuur en zijn lid van religieuze broederschappen die op bedevaart gaan en aan goede werken doen. Via geluidsopnamen konden we verschillende vertolkingen van het Egidiuslied en andere liederen uit het handschrift beluisteren en synchroon op een scherm kon elke bezoeker meteen ook de middeleeuwse muzieknotatie meelezen.

In een educatieve ruimte kunnen jongeren hun liefdesverzen creatief neerpennen en naar hartelust illustreren.

Aan het eind van de tentoonstelling een erg mooie artistieke installatie  A chair – An Empty Room 2013 (libretto: Brody Neuenschwandler; camera: Jens Vanysacker; beeldmontage: Igor De Baec; muzikale compositie en soundscape: Jeroen D’Hoe; sopraan solo: Annelies Van Gramberen; akoestische en elektrische gitaren: Sim Van Thienen; sopraan saxofoon: Peter Vandendriessche; klankopname en mix: Johan Favoreel) en even verder de gotische bidkapel van het Gruuthusepaleis.

Nog tot 23 juni in het Gruuthusemuseum, Dijver 17, 8000 Brugge

Three illustrators from Flanders travel to Beijing – Flemish Literature Fund

The FLF chooses to present three top illustrators in China, who then will have published one or more translations into Chinese. ‘De vraag van Olifant’, ‘Mare en de dingen’, ‘De vrouw en het jongetje’ and ‘Mannetje en Vrouwtje krijgen een kind’ by Kaatje Vermeire will have been published in Chinese by Petrel, the series on Mannetje Koek by Pieter Gaudesaboos will be released by  Beijing GW Culture Communications, and Ingrid Godon’s ‘Is het nog ver?’ will be published by Liaoning Children’s Publishing House.

Het VFL kiest ervoor om drie top illustratoren op The Beijing International Book Fair te presenteren. Zij zullen tegen dan [28 augustus 2013] met een of meer werken in het Chinees vertaald zijn. ‘De vraag van Olifant’, ‘Mare en de dingen’, ‘De vrouw en het jongetje’ en ‘Mannetje en Vrouwtje krijgen een kind ‘ door Kaatje Vermeire zal in het Chinees gepubliceerd worden door Petrel, de serie over Mannetje Koek van Pieter Gaudesaboos zal worden uitgebracht door Beijing GW Culture Communications en Ingrid Godons ‘Is het nog ver?’ wordt uitgegeven door Liaoning Children’s Publishing House.

via Three illustrators from Flanders travel to Beijing – Flemish Literature Fund.

Anna Kim author in residence at Brussels Passa Porta

calendar | writers in residence.

Anna Kim, winnaar van de European Prize for Literature 2012 is auteur in residence op Passa Porta (Brussel) van 24 juni tot 29 juli 2013. Ze verblijft gedurende vijf weken in de schrijversflat aan de Oude Graanmarkt.

Amy Homes met ‘May we be forgiven’ winnaar Women’s Prize for Fiction 2013

Winner – Womens Prize for Fictiondownload (4)

Kathy Mathys (De Standaard) pronostikeerde in haar artikel Vrouwen in de literatuur: Maken kans op de Women’s Prize for Fiction 2013:

1      A.M. Homes – Vergeef ons***

2      Hilary Mantel – Het boek Henry*****

3      Zadie Smith – NW

4      Barbara Kingsolver – Vlieggedrag***

5      Kate Atkinson –  Leven na leven (zie Boek van de week)

6      Maria Semple – Where’d You Go, Bernadette?****

via Writerskitchen: Vrouwen in de literatuur De Standaard.

Dit zijn de namen – Tommy Wieringa*****

Tommy Wieringa behoorde tot de genomineerden voor de Gouden Boekenuil 2013 en de Libris Literatuurprijs 2013. Deze laatste won hij op 6 mei 2013 met zijn roman Dit zijn de namen.

 

De roman geeft blijk van stilistische virtuositeit, laat de lezer van diepe levenswijsheid proeven, is bijzonder ingenieus opgebouwd, bevat  beelden die raken door hun gevatheid. De ontbering en de gruwelen vandownload (3) migrerenden worden fysiek voelbaar; geen videobeeld evenaart de kracht van wat Wieringa’s taal oproept. Fascinerend is ook de wijze waarop hij het thema religie in zijn roman binnenbrengt: een christelijke-orthodoxe Ethiopiër wordt zondebok; het liefdesliedje van de joodse moeder van Pontus Beg, de pientere, ietwat melancholische maar correcte en integere politiecommissaris van de stad Michailopolo, zet hem op weg naar zijn joodse roots; de zwervers gaan  geloven aan de ‘toverkracht’ van de Ethiopiër en er wordt een exodusparallel geïntroduceerd tussen Pontus Begs ‘nieuwe religieuze identiteit’ en de zwerftocht van de migranten door de steppe naar een ‘beloofde land’. Ook het feit dat we met een whodunit te maken krijgen op het ogenblik dat de verhaallijnen van de zwervers en de politiecommissaris in elkaar haken, voert de spanning op. Kortom, ‘Dit zijn de namen’ is een geniaal goede roman.

%d bloggers liken dit: