Erepenning Humane Wetenschappen voor Rudi Vranckx | Nieuws KU Leuven

foto: VRT

In januari 2013 stelde Pax Christi Vlaanderen hem tot haar Ambassadeur voor de Vrede aan omdat hij:

Al jaren […] garant staat voor een genuanceerde buitenlandberichtgeving – vaak vanuit het woelige Midden-Oosten – [en zonder] drang naar sensatie duiding geeft bij vaak bijzonder complexe situaties. Een berichtgeving waarin hij de mens in het conflict nooit uit het oog verliest, en waarin hij getuigenissen brengt met respect voor de gevoeligheden die leven in de regio’s die hij belicht.

Rudi was ook present op de Vredeswandeling Together in Peace in Brussel op 15 maart 2015. Hij weet als geen ander te verduidelijken en te analyseren hoe en waarom het Midden-Oostenconflict zich naar ons verplaatst, welke targets worden uitgekozen en waarom. Op de Facebook-pagina In het spoor van Rudi Vranckx kun je hem en zijn ploeg op de voet volgen bij hun werk, met exclusief beeldmateriaal en duiding.

“Het is op deze plaats wel eens eerder vastgesteld: de beste oorlogsverslaggever in het Nederlands taalgebied is op dit moment Rudi Vranckx, die zowel voor de VRT als de NOS bericht over de slag om Mosul,” was onlangs in de Nederlandse krant NRC te lezen

Op 22 november 2016 heeft de Faculteit Letteren (KU Leuven) de Erepenning Humane Wetenschappen uitgereikt aan Rudi Vranckx. De VRT-journalist kreeg de onderscheiding voor de diepgravende manier waarop hij over internationale conflicten bericht.

Zijn toewijding aan conflictjournalistiek linkt Rudi Vranckx aan zijn studies geschiedenis: “Geschiedenis draag ik mee in mijn werk. Anders had ik de onderwerpen niet gekozen die ik nu belicht”, zei hij. “In wezen verschillen geschiedenis en journalistiek niet veel van elkaar. Bronnen checken is pure historische kritiek. Mijn team en ik slorpen alle informatie op die we kunnen vastkrijgen en dan maken wij onze eigen benadering.”

Aan de aanwezige studenten gaf Rudi Vranckx twee tips. “Doe wat je fascineert, of dat nu sportjournalistiek is of internationale politiek of iets helemaal anders. En conformeer je nooit aan machthebbers. Laat je niet kisten: als je gelooft in iets, dan moet je dat blijven najagen.” Bron: KU Leuven | Nieuws

Proficiat en dankjewel, Rudi!  Blijf vooral voorzichtig.

Klara’s top 100 nog even …

Skogskyrkogården (2007) – Stockholm (S) – foto: frie peeters

Deze Adagietto uit de 5de Symfonie van G. Mahler bracht me vorig weekend (Klara’s top 100 klassieke muziek) terug naar een plek in Skogskyrkogården (Stockholm).

In volkomen innerlijke en uiterlijke rust, diep ontroerd en in eenklank met de omgeving van de Woodland Chapel hoorde ik daar toen voor ’t eerst deze muziek. Gegrift in mijn emotionele geheugen forever.

Ook architectonisch een bijzondere plek: Skogskyrkogården

‘Hofstade Plage’ door toneelkring Labyrint – Elewijt (B)

flyer-a5_theatercafe_nov2016

Om de vier jaar houdt toneelkring Labyrint theatercafé. Ze bouwen hun voorstelling dan op rond een speciaal thema. Dit jaar werd dat ‘Hofstade plage‘. Rond het  recreatiedomein Sport Vlaanderen dus, dat zich  in Hofstade, deelgemeente van Zemst (B) bevindt. Ze nemen het publiek mee door de rijke geschiedenis van dit domein: vanaf de beginjaren, met de officiële opening door Koning Albert I, tot wat het Bloso-domein – nu Sport Vlaanderen – vandaag de dag is.

Hofstade Plage was en is in onze contreien nog steeds veruit de populairste bestemming om gedurende de warme zomerdagen wat verkoeling te zoeken. Ook in de boeken van auteur Dirk Verbruggen (1951-2009), die inwoner van Elewijt was, vormde het domein en zijn omgeving vaak de ruimte van de handeling.

Labyrint bracht de geschiedenis van het domein op het podium aan de hand van sketches, film en dans, afgewisseld met een medley van schlagers en volksdeuntjes die door het publiek gretig werden meegezongen. Het duo Celleke & Joske gaf vanaf de zijlijn soms snedige commentaar en  een duo muzikanten ondersteunden  zang en dans.

Met de intro Hofstade, gah zeh toch voor mij (naar het bekende Strangerslied) werd het geheel op gang getrokken. In een eerste deel over het ontstaan en de beginperiode van het domein kregen we de inhuldiging door Koning Albert I met een speech in de taal en stijl van de monarchie uit de dertiger jaren van vorige eeuw; een team dames dat de toeschouwers de charlestontijd in danste; de pastoor die vanaf de kansel waarschuwde voor ‘het verderf’ van de Plage waarna twee zussen picknickend op het strand van gedachte wisselen en van mening verschillen over de lichte zeden van de vaak Brusselse strandgangers. Eén kijkt in het rond. Ze droomt van een prins. Eén kijkt in het rond. Ze spot haar man maar niet alleen.

Na de pauze belandden we is de oorlogstijd met het verhaal over de ‘in de putten van Hofstade’ neergestorte Messerschmitt en een solozang van het soldatenlied Lili Marleen gevolgd door de volkse variant De koolmarshaent over de rantsoenering.  Maar dra dienden de ‘golden sixties’ zich aan en het publiek zong uit volle borst mee over de Itsy Bitsy Teenie Weenie Yellow Polka Dot Bikini. Een persiflage op Gaston Berghmans’ Joske in De lening moest duidelijk maken dat Hofstade de publiekstrekker van de streek was. De kleuters en baby’s worden thuis alleen gelaten; de ouders, ‘poeffers‘, hangen rond in cafés aan en bij de Plage. Maar ondersteund door de bonte acteursbende zong het publiek nadien, tekstboekje in de hand, dat Op Hofstadestrand romantisch bootje varen, een wandeling rond de vijver, nadien op het strand of met zijn tweeën gaan zwemmen vaak eindigde in een huwelijkse band. Een damesteam gaf vervolgens een leuke Pretty Woman & Respect  dansact ten beste waarna nog een viertal sketches – Bij de burgemeester, opening hall Victor Boin, verwees naar de gelijknamige beginsketch maar dan acht decennia later – het tweede deel afrondden. Het enthousiaste publiek hief finaal Laat de zon in je hart. Ze schijnt toch voor iedereen. Geniet van het leven, want het duurt toch maar even aan en beloonde acteurs, zangers, dansers, muzikanten en regisseur met een daverend applaus. Een variété-avond die werd gesmaakt.

Meer info: www.toneelkringlabyrint.be

Quo vadis Europa ? 60 jaar EU | Rob Heirbout | VAM

De Europese Unie maakt één van de moeilijkste periodes uit haar geschiedenis mee en ligt onder vuur, om allerlei redenen. Na de eurocrisis kwam de vluchtelingencrisis, gevolgd door het brexit-referendum. Het vertrouwen in de Europese Unie staat op een laag pitje. Partijen die de EU liefst zouden afschaffen, zijn populair, zelfs in landen die er van bij de start in 1957 bij waren. Ook in ons land heerste tot recent in de traditionele politieke wereld een consensus over Europa: hoe meer Europa te zeggen heeft, des te beter, dat was de teneur. Er was nauwelijks debat. Nu zit Europa meer dan ooit in het nieuws. Het is tragisch en jammerlijk, doorgaans ingewikkeld, soms schandelijk en altijd ernstig.

Wat brengt 2017 voor Europa? Op 25 maart 2017 viert de EU haar 60ste verjaardag. Is het allemaal kommer en kwel, of is er toch reden om te feesten? En wat zijn de voornaamste uitdagingen voor de EU?

Op deze en andere vragen zou Rob Heirbaut onze kennis en verwachtingen betreffende Europa updaten. Want ‘we zitten op een zinkend schip’ (Geert Mak) en samen met tientallen miljoenen burgers wil de ‘Beweging van 9 mei’ de toekomst van Europa in handen nemen. ‘Want de Europese waarden en belangen liggen onder vuur en de ondergang van de Unie dreigt. (Guillaume Klossa – initiatiefnemer burgerplatform januari 2017). Een heldere niet van humor gespeende uiteenzetting friste onze kennis op over de onstaansgeschiedenis en betekenis van de EU voor zijn burgers in een geglobaliseerde wereld.

De spreker hing zijn betoog op aan drie pijlers die de EU vandaag  typeren nl. die van de verdieping, steeds meer domeinen werden in het web van Europa ondergebracht,  die van haar gevoeligheid voor  nationale soevereiniteit, leden dragen niet graag te veel macht af aan Europa en die van haar geografische uitbreiding, steeds meer landen kandideerden voor toetreding. Bij elk van deze pijlers werden zorgvuldig de voor- en nadelen van de huidige evolutie en werking tegen elkaar afgewogen. Er werd een klaar beeld geschetst van de zogenaamde regelneverij van Europa die – aanvankelijk nodig voor de eenmaking vb. op het vlak van de productnormen – vandaag toch wat wordt teruggeschroefd. Ook de invoering van de euro volgens de maastrichtcriteria verliep niet zonder slag of stoot. Er moesten constructiefouten worden bijgesteld vb. het Europese Noodfonds ESM, de Bankenunie ECB. En hoe met het Verdrag van Schengen en het hete hangijzer van de spreiding van de vluchtelingen binnen de Unie  momenteel wordt geworsteld is ons allen bekend. De grote aarzeling om aan Europa te veel macht af te staan (vetorecht in sommige domeinen waar unanimiteit vereist is) maakt dat de Unie sputtert in de besluitvorming en uitvoering van bepaalde beslissingen hoewel  het Verdrag van Lissabon  een aantal hervormingen doorvoerde om de Europese Unie democratischer en beter bestuurbaar te maken nadat in 2004 en 2007 twaalf nieuwe landen lid waren geworden. De uitbreiding van de EU bleek in het verleden een succes (stabiliteit, welvaart, handel,…) en hoewel sinds 1993 de kopenhagencriteria gelden voor al wie lid wil worden, rijst toch de vraag waar de grenzen van de Unie liggen, welke Unie nog werkbaar is?

In een laatste luik had Rob Heirbaut het over het mogelijke verloop van de Brexit-onderhandelingsscenario’s (soft, hard, dirty) en de onzekerheid die dat voor de economie meebrengt en over een Europa dat onder vuur ligt door het algemene wantrouwen in de politiek van globalisering en de schreeuw om transparantie en inspraak.

Speelse Heirbaut, die in 2014 in de VRT-reeks ‘Het IJzeren Gordijn’ samen met fietsmakker en politicoloog Hendrik Vos door het hart van Europa fietste langs de grens die de wereld decennia lang in twee verdeelde, sloot zijn presentatie af met de schampere opmerking ‘De foto van het jaar’. We zagen Nigel Farage (UKIP) die er als de kippen bij was om Donald Trump thuis in New York te gaan feliciteren. Waar ga jij heen, Europa?

Rob Heirbaut (°1967) is politiek journalist verbonden aan de VRT. Na zijn studies Rechten en Communicatiewetenschappen aan de UGent werkte hij kort als freelancer voor Het Volk en voor een industrievakblad. Daarna ging Heirbaut even aan de slag als jurist bij het ministerie van de Vlaamse Gemeenschap. Vanaf december 1993 kwam hij terecht op de redacties van Het journaal en Terzake, en na de invoering van de euro specialiseerde hij zich in Europa. Hij schreef samen met de Gentse hoogleraar Hendrik Vos het boek Hoe Europa ons leven beïnvloedt (2008). Daarmee won hij de Wablieft-prijs voor de duidelijke en heldere manier waarop hij de invloed van Europa uitlegde.

Als Roland Jooris inspireert …

Roland Jooris (22 juli 1936) is Vlaams dichter en essayist. Opmerkelijk en merkwaardig is zijn relatie tot de beeldende kunst, waarover hij veel en creatief heeft nagedacht en geschreven. Van 1999 tot april 2005 was hij conservator van het Roger Raveelmuseum. Zijn verzamelbundel Gedichten 1958-1978 werd in 1979 bekroond met de Nederlandse Jan Campert-prijs.

Landschap

Je ziet het
aan het gras
dat verkleurt
aan wat ritselt en
reuzelt in de nevel,
aan de aarde die
er vager bij ligt.

je merkt het
aan de lucht
die verschaalt,
aan wat vlamt en
knettert op het veld,

aan de rook die
als verdoofd
boven het landschap
blijft hangen.

Je wilt het nog
wat langer laten
duren, iets vasthouden,
het ijler geworden licht

dat nauwelijks de zon
doorlaat, bijna de lege
akkers, het zwijgen
waarin iets naar beneden
dwarrelt, waarin een
takje zich gemakkelijk
laat breken

alles aarzelt
voor het Definitieve

Roland Jooris

uit: Gedichten 1958-1978
uitgeverij Lotus, Antwerpen, 1978

Geachte heer M. – Herman Koch***

Dat Herman Koch zich helemaal niet gecharmeerd voelt van de recensies die leraren over zijn boeken schrijven, is me bekend. Ze zijn hem te middelmatig, ondermaats geneuzel, gespeend van elk vleugje inspiratie of intelligentie. Nu ja, als  Nederlandse schrijver met renommée in de VS  kan hij zich natuurlijk wat permitteren  in dit geval een sleutelroman waarin niet alleen een hele cohort leraren voor de bijl gaat maar ook nog eens de hele huidige schrijvers- en uitgeverswereld aan een hilarische karikatuur ten prooi is. Het jaarlijkse Boekenbal culmineert er voor schrijver N. en schrijver M. (wie?) in een vechtpartij die de tanende M. finaal fataal wordt.

Het heet dat Koch na het succes van Het diner (2009) met deze roman zijn plaats wou opeisen als één van Nederlands topschrijvers. Daarvoor moest hij iemand aan die top proberen te onttronen. Dat is hem niet gelukt. Nog niet.

Over de wisselende vertelperspectieven en verhaallijnen beginnen, zal me nopen tot vervelend, middelmatig, geneuzel. Spannendst is de verhaallijn van het jonge koppeltje Herman en Laura die uitgaat van een onopgeloste misdaad: de verdwijning van de geschiedenisleraar Jan Landzaat die een korte relatie had met Laura en haar blijft stalken als ze nadien een relatie heeft met Herman. Hier is de schrijver van  Zomerhuis met zwembad en van Het Diner aan het woord in een vlotte literaire thriller.

Schrijver op de terugweg M. die deze historie oppikt als onderwerp voor zijn roman Afrekening, duidt leerling Herman als schuldige voor de verdwijning van leraar Landzaat aan  in dit onopgeloste liefdesdrama. Dat is buiten zijn mysterieuze onderbuur gerekend die hem onopgemerkt op de hielen zit. Die onderbuur, de oudere Herman die het niet verwerkt heeft dat hij in de Afrekening als de schuldige voor de verdwijning werd weggezet, toont M., die na het Boekenbal met gebroken neus en hersenschudding thuis op de sofa ligt, zijn oude wit-zwartfilmpjes getiteld Leven voor de dood, als mogelijk ‘nieuw materiaal’ in het onderzoek. M. heeft echter, zo weet alleen de lezer, het lot een beetje geholpen om zijn romanplot te laten kloppen. Het is midden in de laatste zin van het filmrelaas over Landzaats verdwijning dat Herman – o dramatische ironie –  merkt dat M. niets meer zegt en helemaal niet meer beweegt. De waarheid staart hem zwijgend en met open, onbeweeglijke ogen aan.

Een intelligente leraar die iedereen te slim af was, kwam [M.] helemaal niet goed uit. Het zou het verhaal op zijn zachtst gezegd ongeloofwaardig maken. Maar hij moest het wel zeker weten. Het mocht niet zo zijn dat de werkelijkheid opeens roet in het eten zou gooien. Blz.421

Koch geeft zijn roman het motto mee van een getranscribeerde black box-opname van een vliegtuigramp uit Malcolm Mac Phersons non-fictionboek The Black Box, daarmee verwijzend naar mogelijk bewijsmateriaal dat voor onderzoekers de oorzaak van een ramp kan ophelderen:

……..

COCKPIT UNIDENTIFIED VOICE: Left throttle, left, left, left, left …

COCKPIT UNIDENTIFIED VOICE: God!

CABIN: [Sound of  impact]

THE BLACK BOX

Malcolm Mac Pherson

Herman Kochs nieuwste De greppel (2016), door Ambo|Anthos als luisterboek op de markt gebracht, is voor 14.99€ te downloaden op www.luisterrijk.nl. In 2017 schrijft hij het Boekenweekgeschenk.

Ladies and gentlemen… Mr. Leonard Cohen 1934-2016

The Sparrows

Catching winter in their carved nostrils
the traitor birds have deserted us,
leaving only the dullest brown sparrows
for spring negotiations.

I told you we were fools
to have them in our games,
but you replied:
They are only wind-up birds
who strut on scarlet feet
so hopelessly far
from our curled fingers.

I had moved to warn you,
but you only adjusted your hair
and ventured:
Their wings are made of glass and gold
and we are fortunate
not to hear them splintering
against the sun.

Now the hollow nests
sit like tumors or petrified blossoms
between the wire branches
and you, an innocent scientist,
question me on these brown sparrows:
whether we should plant our yards with breadcrumbs
or mark them with the black persistent crows
whom we hate and stone.

But what shall I tell you of migrations
when in this empty sky
the precise ghosts of departed summer birds
still trace old signs;
or of desperate flights
when the dimmest flutter of a colored wing
excites all our favorite streets
to delight in imaginary spring.

De Mussen

De snode vogels vatten de winter in hun gekerfde snavel,
daarna hebben ze ons in de steek gelaten
en lieten slechte mussen achter van het saaiste bruin
om met de lente een akkoord te sluiten.

Ik zei dat we gek waren
hen in ons spel toe te laten
maar jij antwoordde:
Het zijn maar opwindvogels
die pronken op vuurrode pootjes
zo hopeloos ver
van onze gekromde vingers

Ik wilde je waarschuwen
maar je legde slechts je haren goed
en giste:
hun vleugels zijn van glas en goud
en we mogen ons gelukkig prijzen
dat we niet horen hoe ze versplinteren
tegen de zon.

Nu zitten de holle nesten
als tumors of versteende bloesems
tussen de telegraafdraden
en jij, een onschuldige wetenschapper
ondervraagt me over de bruine mussen:
of we in onze tuin broodkruimels moeten zaaien
of hem af moeten zetten met zwarte taaie kraaien
die we haten en met stenen verjagen.

Maar wat kan ik je zeggen over migraties
als in deze lege lucht
de precieze geesten van verdwenen zomervogels
nog steeds oude tekens trekken;
of over wanhopige vluchten
als het dofste geruis van een bonte vlerk
al onze favoriete straten vult
met de vreugde van een denkbeeldige lente.

Leonard Cohen

uit: Let us compare Mythologies, Mc Gill Poetry Series, 1956, Montreal – vertaling: Katelijne De Vuyst

It is with profound sorrow we report that legendary poet, songwriter and artist, Leonard Cohen has passed away. We have lost one of music’s most revered and prolific visionaries. A memorial will take place in Los Angeles at a later date. The family requests privacy during their time of grief.

Met groot verdriet geven wij kennis dat legendarische dichter, songwriter en artiest, Leonard Cohen is overleden. Wij hebben een van de meest vereerde en visionaire musici verloren. Een herdenking zal plaatsvinden in Los Angeles op een later tijdstip. De familie verzoekt privacy in deze periode van rouw. https:/www.facebook.com/leonardcohen/

Ik was niet helemaal verrast door dit nieuws sinds zijn laatste album ‘You want it darker (oktober 2016) waarvan de hoes ontworpen werd door de Bruggeling Sammy Slabbinck:

Mr. Cohen’s record label, Sony Music, confirmed the death. No details were available on the cause. Adam Cohen, his son and producer, said: “My father passed away peacefully at his home in Los Angeles with the knowledge that he had completed what he felt was one of his greatest records. He was writing up until his last moments with his unique brand of humor.”

Nog enkele passages uit het In Memoriam in The New York Times:

Leonard Norman Cohen was born in Montreal on Sept. 21, 1934, and grew up in the prosperous suburb of Westmount. His father, Nathan, whose family had emigrated to Canada from Poland, owned a successful clothing store; he died when Leonard was 9, but his will included a provision for a small trust fund, which later allowed his son to pursue his literary and musical ambitions. His mother, the former Masha Klonitzky, a nurse, was of Lithuanian descent and the daughter of a Talmudic scholar and rabbi. “I had a very messianic childhood,” Mr. Cohen would later say.

Mr. Cohen, raised Jewish and observant throughout his life, became interested in Zen Buddhism in the late 1970s and often visited the Mount Baldy monastery, east of Los Angeles. Around 1994, he abandoned his music career altogether and moved to the monastery, where he was ordained a Buddhist monk and became the personal assistant of Joshu Sasaki, the Rinzai Zen master who led the center, who died in 2014. He took the name Jikan, which means “silence.”

Mr. Cohen never married, though he had numerous liaisons and several long-term relationships, some of which he wrote about. His survivors include two children, Adam and Lorca, from his relationship with Suzanne Elrod, a photographer and artist who shot the cover of his 1973 album, “Live Songs,” and is pictured on the cover of his critically derided album “Death of a Ladies’ Man” (1977); and three grandchildren.

“The changeless is what he’s been about since the beginning,” the writer Pico Iyer argued in the liner notes for the anthology “The Essential Leonard Cohen.” “Some of the other great pilgrims of song pass through philosophies and selves as if through the stations of the cross. With Cohen, one feels he knew who he was and where he was going from the beginning, and only digs deeper, deeper, deeper.” – Leonard Cohen, Epic and Enigmatic Songwriter, Is Dead at 82 by Larry Rohter, The New York Times, 10 november 2016

Rest in Peace, Leonard Cohen.

%d bloggers liken dit: