Wil – Jeroen Olyslaegers*****

Jeroen Olyslaegers schreef met Wil een ijzersterke oorlogsroman waarin tempo en taligheid hand in hand gaan. Een roman waarin de stad Antwerpen een etterende wond is die nooit volledig heelt zolang haar inwoners zich nog herinneren wat ooit passeerde. Het boek kan niet niet los gezien worden van een actuele, maatschappelijke context. Het is een boek dat binnen die context onontkoombaar wil zijn en daarin slaagt. Een boek vol ambitie en morele complexiteit, verwoord in een lucide taal, waaruit een literaire en politieke oerschreeuw klinkt.

Met die woorden kende de vakjury de Fintro Literatuurprijs 2017 toe aan Jeroen Olyslaegers voor zijn roman Wil, De Bezige Bij, 2016. Hij kreeg ook de publieksprijs.

De F. Bordewijkprijs 2017 en de Confituur Boekhandelsprijs 2017 volgden. Dit jaar won hij de literaire jongerenprijs De Inktvinger, in Vlaanderen de opvolger van De Inktaap.

Enkele recensenten over het boek:

De complexiteit van de karaktertekening, de naturalistische schetsen van het absurde volksleven in de stad, de huichelarij, de gespleten liefde voor Antwerpen, de laconieke humor, de sarcastische ondertoon en de ambigue gelaagdheid van de vertelling maken van Wil een meesterlijke roman die ons duidelijk maakt dat zijn wie je wilt zijn misschien wel moeilijk is, maar in elk geval heel wat minder onheil veroorzaakt dan niets te willen.- Jan Lensen  in Ons Erfdeel

Wil  is een strak in de hand gehouden boek. Het is zijn Grote Roman, zoals elke goede schrijver er een in zich heeft. Er gingen jaren arbeid en studie aan vooraf. Hij liet zich grondig adviseren, door onder anderen Herman Van Goethem, historicus en gewezen directeur van Kazerne Dossin. – Filip Rogiers in De Standaard

Een onstuimige roman over ambiguïteit en boter op het hoofd tijdens WO II. Jeroen Olyslaegers overtreft de verwachtingen met pageturner Wil. De romancier triomfeert over de activist, en daar mogen we blij om zijn. – Dirk Leyman in De Morgen

‘WIL’ evoceert Antwerpen tijdens de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog. De roman reconstrueert niet alleen voortreffelijk de periode, maar is ook een lyrische meditatie over schuld en kwaad. – MH in De Tijd

Deze sterke roman is meer dan ‘[over-, BK] grootvader vertelt’, meer dan de zoveelste verkenning van goed en kwaad. Het is een bewijs dat er aan de overweldigende hoeveelheid oorlogsliteratuur nog altijd iets waardevols kan worden toegevoegd. – Bo van Houwelingen  in De Volkskrant

‘Het verdriet van Antwerpen’ was een goeie titel van deze roman geweest. De invloed van Hugo Claus’ meesterwerk is duidelijk merkbaar, al zocht die het meer in beschrijvingen van de mensen thuis en van hun benepen gedachtewerelden. Olyslaegers wilde meer actie, meer geraaskal, meer lawaai en meer bloed aan de paal. En dat kreeg hij voor elkaar. In een snel geschreven verhaal dat zich geen enkele rustpauze permitteert. Antwerpen in oorlogstijd, hij wilde dat we het voelden. En ik voelde het. – Kees ’t Hart in De Groene Amsterdammer

Volgens de jongerenjury verdient “Wil”de allereerste Inktvinger omdat de roman authentiek is en een originele invalshoek kiest voor een oorlogsverhaal. De roman speelt zich af tijdens de Tweede Wereldoorlog in Antwerpen. Hoofdpersonage is een twijfelende naïeve hulpagent van politie, een “tweezak”. Hij kan niet kiezen tussen solidariteit met de slachtoffers van de vervolging en sympathie voor de collaboratie. Tegelijk wil hij zijn hachje redden en aan de toekomst met zijn vriendin denken. De jongeren van de jury zeggen dat de beklijvende roman de lezer dwingt om zelf een keuze te maken.  Sommige jongeren stoorden zich wel aan de vele Antwerpse straat- en plaatsnamen en de onvertaalde Duitse fragmenten. – VRT Nieuws

Wanneer een boek de favoriet wordt van jong en al wat ouder dan is het beslist een must read, toch? Warm aanbevolen dus in deze dagen van herinnering.

De actuele wijsheid van Michel de Montaigne – prof. dr. Alexander Roose – UGent

Het meest zekere teken van wijsheid is vrolijkheid – Michel de Montaigne in ‘Essais’

In 2017 motiveerde de jury het toekennen van de Prijs van het Spirituele Boek van het jaar aan Alexander Rooses De vrolijke wijsheid. Zoeken, denken en leven met Montaigne als volgt: “De 16°- eeuwse filosoof Michel de Montaigne is maar voor een beperkte groep bekend als denker, als eerste moderne mens, als eerste schrijver van filosofische essays. Dit boek van Alexander Roose is een erg interessante en toegankelijke kennismaking met een groot filosoof en met de actualiteitswaarde van zijn denken. Dat Montaigne leefde in een tijd van grote omwentelingen en van wereldbeelden die kantelden is hier absoluut niet vreemd aan.

Gisterenavond was professor Roose te gast bij de Vlaamse Academici van Mechelen voor een auteurslezing over Michel de Montaigne. Wie Koen De Sutters monoloog Montaigne zag, eveneens door Alexander Roose geschreven, had weliswaar op theatrale wijze al kunnen kennismaken met het heel bijzondere leven van Montaigne en de vrolijkheid van diens wijsheid maar vooral ook met de moderniteit ervan.

Michel de Montaigne, de gentleman-filosoof uit de Franse Renaissance (1533-1592), leefde in een tijd van burgeroorlogen en religieuze twisten, van grandioze ontdekkingen en verwoestend fanatisme. Midden in die onrust werkte Montaigne aan zijn Essais. Het beroemde boek is een autobiografie, een filosofisch traktaat, een geestelijke oefening.

Het proces van Montaignes denken is een bijwijlen harde, moeizame, persoonlijke filosofische queeste naar het goede leven en naar wijsheid. Montaigne streefde voortdurend naar een evenwicht tussen engagement en innerlijke rust, tussen gemeenschapszin en individualiteit, tussen religiositeit en secularisatie. Filosofie was voor Montaigne zoveel meer dan een systematische, theoretische uiteenzetting. Montaignes denken kan ons ook vandaag helpen om te overleven in een wereld van wankelende zekerheden, van wrede intolerantie en nihilisme.

De lezing werd een absolute smaakmaker om het boek van professor Roose te gaan lezen. Eric Palmen recenseerde het als volgt:

Ik bewonder de wil van Alexander Roose om het werk van Montaigne zo mooi en zo helder mogelijk aan het grote publiek uit te leggen. Hoe uitzonderlijk goed is hij daarin geslaagd. U hoeft niet eens de intentie te hebben – als u dat nog niet heeft gedaan – om de Essais van Montaigne te gaan lezen, al kan ik me moeilijk voorstellen dat u de verleiding kunt weerstaan nadat u kennis heeft genomen van deze prachtige leidraad. Roose heeft een sprankelend essay geschreven, dat met verve op eigen benen kan staan. Doe uzelf een plezier. Lees De vrolijke wijsheid. Zoeken, denken en leven met Michel de Montaigne. Het is een troostrijk boek in donkere dagen. – Biografieportaal.nl

Alexander Roose doceerde vier jaar aan de universiteit van Cambridge, was fellow in Clare College. Thans doceert hij Franse literatuur en cultuurgeschiedenis aan de Universiteit Gent. Hij schreef de monoloog Montaigne voor acteur Koen De Sutter en is de auteur van La Curiosité de Montaigne (Parijs, 2015) en van De Vrolijke Wijsheid. Zoeken, denken en leven met Montaigne (Antwerpen, 2016). Dit boek werd bekroond met de Prijs voor het Spirituele Boek 2017. Hij werkt nu aan een boek over Blaise Pascal.

Verdriet is het ding met veren – Max Porter*****

Dit ontroerende verhaal van een weduwnaar en zijn jonge zonen is een diepgaande meditatie over liefde, verlies en Ted Hughes, schreef The Guardian in 2015. Max Porter, de auteur, kreeg de Dylan Thomasprijs 2016 voor beste debuutroman. Het boek werd ook bekroond met de Sunday Times Young Writer of the Year Award, 2016 en met de Europese literatuurprijs, 2017. Saskia van der Lingen bezorgde voor De Bezige Bij een prachtige Nederlandse vertaling van deze fabelnovelle.

In drie hoofdstukken – 1. Een vlaag nacht – 2. Verdediging van het nest 3. Verlof om op te krassen -waarin afwisselend  Jongens, Vader en Kraai aan het woord zijn, worden we als lezer geconfronteerd met een intens maar tegelijk grappig verwarrend en ontroerend rouwproces van een vader die achterblijft met twee jonge zonen na de dood van zijn vrouw. Het is een poëtisch kleinood dat krast en knispert van  creativiteit en taalvirtuositeit en een erg gevat beeld ophangt van een lange rouwperiode.

Enkele recensies

Misschien is literatuur slechts dit: een levenslang verzet tegen de dood. Met de immer nakende dood in het achterhoofd moét er wel geschreven worden, al was het maar om een pover testament van ons vluchtige bestaan na te laten. Maar over de dood schrijven is geen sinecure — er valt weinig zinnigs over te zeggen en het vergt al een heel scherpe pen om al dat zwart tot behapbare woorden te versnijden. Max Porter slaagt er wonderwel in. […] Dat Porter een Ted Hughes-kenner is, blijft niet onopgemerkt, maar hij overstelpt de lezer niet met slimmigheden en hij houdt het bondig, wat de sprookjesachtige zeggingskracht alleen maar vergroot. Een extra zwarte pluim voor de humor, trouwens, want misschien is dat ons sterkste wapen: de wrange lach in het aanschijn van de dood. – R.S. in Knack van 30 maart 2016

De titel verwijst niet naar een gedicht van Ted Hughes, wel naar Emily Dickinsons ‘Hoop is het ding met veren’. Dit vernuftige debuut laat zien dat verdriet veelvormig is en dat het een lange adem heeft. Porter ontroert en verrast met zijn fabelnovelle. – Kathy Mathys in De Standaard van 8 april 2016

Op Klara beoordeelde Christophe Vekeman op 20 april 2016 de novelle als ‘onaantrekkelijk kunstwerkje van hoog niveau’.

%d bloggers liken dit: