Brussels terror attacks – 22nd March 2016

DSC01692

BELGICA – Felix Van Groeningen****

Op zondagmiddag in Touché (Radio 1) bij Fried’l Lesage, Felix Van Groeningen horen vertellen over zichzelf en zijn film Belgica die vorige week in de bioscopen kwam  en die film dan dankzij Knack Club – tickets meteen ook kunnen zien, dat is mooi !

Qua stijl een duidelijk herkenbare Van Groeningen, qua onderwerp een compleet ander gegeven dan dat van  The Broken Circle Breakdown. Meeslepend door de fantastische soundtrack, de realistische inkijk in de ups en downs van de Frank-helpt-Jo-rock’n roll-geschiedenis, het succes en de neergang van hun danscafé Belgica en de impact daarvan op hun privéleven.  Vertederend door de  vader-zoonmomenten (Frank en zoontje), de moeder-zoonmomenten (Jo), het broederlijke ‘stick together’. Weinig gemoraliseer maar rauwe rechttoe-rechtaan-realiteit die voor zichzelf spreekt naast subtiele hints in beeld en repliek geven deze prent haar universele karakter.

screencapture-www-youtube-com-watch-1457350313772

Felix van Groeningen aan het woord over het ontstaan van Belgica in een interview met Knack Focus-journalist Geert Zagers: ‘Als er in een scenario niets zit waar ik kapot van ben, kan ik het niet opbrengen om de film te maken.’

Het gaat Felix Van Groeningen voor de wind. Eerst werd zijn film ‘Belgica’ positief onthaald op het Sundance Filmfestival en hij won er de Prijs voor Beste Regisseur, en nu heeft Netflix de wereldwijde rechten op de film gekocht.
Enkel de exploitatie binnen de Benelux en enkele Europese landen waar ook ‘The Broken Circle Breakdown’ het goed deed, komt niet in de handen van Netflix. Het is de eerste keer dat een Belgische film wereldwijd verkocht wordt aan de streamingdienst.
De soundtrack van de film werd gemaakt door Soulwax, die voor de gelegenheid samenwerkte met verschillende bands. bron: Knack Focus (JL)

screencapture-www-youtube-com-watch-1457350690749-001

Enkele recensiefragmenten:

Minstens zo opvallend als de film is de soundtrack, die met gemak het derde personage in Belgica genoemd mag worden. Elke noot die je in de film hoort, komt uit de koker van Soulwax. Al zie je die naam niet één keer in de credits opduiken. Hoe dat komt? Stephen en David Dewaele bedachten voor de gelegenheid vijftien nieuwe groepen, stelden die eigenhandig samen met het kruim van de Belgische muziekscène en schreven, produceten én mixten de integrale geluidsband. Een huzarenstukje! Daarbij leggen de Dewaeles bovendien een groot talent voor productie aan de dag. Zonder verpinken schuifelen beide boers tussen stijlen en (sub)genres, zonder aan authenticiteit in te boeten.’ – De Morgen 25/02/2016****

Lashings of adultery, domestic violence, horrendous business acumen and more cocaine see the brothers butt heads and rather predictably fall out. It’s at that point van Groeningen switches things up. Instead of a morality tale about excess and its certain fatal consequences, things look a lot more like real life. Jo and Frank attempt to work out their differences. Characters who were the life and soul of the party aren’t dead or in prison, they’re at an art gallery looking decidedly middle class, and finally there’s a realisation that things have to slow down. Anyone who has pushed things a bit too far, and woken up with one too many “wtf” mornings, will appreciate how close Belgica has got to replicating hedonism going off the rails.’ – The Guardian 22/01/2016****

“Belgica” has a restless, pulsating rhythm all its own, treating expertly cut musical montages (the awesome score is by Belgian rock-electronica group Soulwax) as a vital storytelling technique in between its quieter moments of fallible human interaction. There are a few too many breakable objects tossed in anger at walls and on floors, but Groeningen and co-writer Arne Sierens mostly avoid these hoary melodramatic fallbacks for something purer and realer. As Frank, Tom Vermeir rivetingly sells his character’s troubling downhill slide and the resulting neglect of his son and wife Isabelle (Charlotte Vandermeersch), while Stef Aerts (2015’s “Cub”) paints Jo as caddish and disheveled, but not without a steadier moral compass. This doesn’t mean he is immune to mistakes—far from it—and the manner in which he handles the rather mature decisions vivacious girlfriend Marieke (a standout Hélène De Vos) makes in regard to both their futures is detestable. By the time he realizes the error of his ways, the damage has been done. His are actions he will have to live with in order to move forward. At first glance, the concluding scenes appear to come too neatly and easily, but looking closer reveals far more cutting, pessimistic—but, ultimately, accurate—implications. From lowly hole in the wall to an orgiastic, three-story Dante’s Inferno, is Cafe Belgica worth saving? And moreover, will anyone still show up if it aims for a modicum of class? “Belgica” finishes on an unsettling note worth pondering.’ – Dustin Putman’s The Film File ***

In past features, van Groeningen employed sophisticated cutting and inventive nonlinear tricks to avoid the overly simplistic rise-and-fall structure that emerges here. This time, he embraces a purely straightforward chronology, albeit one that doesn’t always connect the dots. In one scene the brothers might be snorting coke with the Shitz lead singer Davy Coppens (Boris Van Severen), only to be called to a funeral (but whose?)the next .[Het gaat hier om de begrafenis van de vader van Jo en Frank, natuurlijk. Dat de man in het ziekenhuis lag, ongeneeslijk ziek was en dat feit een woordenwisseling tussen de broers over ‘vergeven’ voor gevolg had waarop Frank (gelijkend op zijn vader) wanneer hij de oorzaak van de ondergang van de Belgica wordt, terugkomt, heeft deze recensent gemist. BK]. This may be a boys’ story, but the director’s sympathy clearly extends to their maligned female lovers, and as the darkness encroaches and tragedy mounts, it actually seems to take their side.

Life is a dizzying tilt-a-whirl, powered by the dynamically wide-ranging music of a group called Soulwax, who’ve created not only the epic vibe that powers the film itself, but also the individual sounds of the many made-up acts who give the Belgica its legendary status. Whether outsiders demonstrate any interest in the ups and downs of an obscure Flemish rock club remains to be seen, though at least the music makes a case for why they should care.’ – Peter Debruge – Variety.com  21/01/2016

De Gouden Eeuw Revisited – MSK – Gent

MSK_DE-GOUDEN-EEUW-REVISI-AHYA

De tentoonstelling ‘De Gouden Eeuw Revisited’ kwam er naar aanleiding van de 200ste verjaardag van het begin van het Nederlandse bewind in België (1815-1830). De scheiding van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden in 1830 vertoont namelijk gelijkenissen met de ontwikkelingen op het einde van de 16de eeuw, toen Noord en Zuid elk andere wegen op gingen. Tot gisteren kon je in het MSK  een ‘curieuze collectie’ schilderijen uit de zeventiende eeuw gaan bekijken. Verschillende werken werden gerestaureerd en er werden daarbij enkele curieuze ontdekkingen gedaan. Het MSK herschikte voor deze tentoonstelling haar collectie kunst uit de Gouden Eeuw en liet verrassende werken uit de reserves zien. Een handig bezoekersgidsje begeleidde me op mijn wandeling  door de centrale hemicyclus en de zaal rond de centrale hemicyclus van het museum. Ik neem je even mee op deze wandeling en sta stil bij enkele van de tentoongestelde werken.

De genres

In de zestiende eeuw hadden Vlaamse schilders zich in bepaalde onderwerpen gespecialiseerd. In de zeventiende eeuw werden deze thema’s in een hiërarchie van genres ondergebracht. De historieschilderkunst behoorde tot het summum van de kunst. Stillevens en portretten, maar ook de eigenlijke genrekunst – taferelen van het dagelijkse leven -behoorden tot de laagste in het klassement. Daar tussenin zaten de landschap-, dieren-, en architectuurschilderkunst. Vooral de lagere genres beantwoordden aan de wensen van de smaak van het zakelijk ingestelde burgerlijke publiek.

Historieschilderkunst

Historiestukken moesten herkenbaar en begrijpelijk zijn, maar ook een moraal van het verhaal bevatten. Een brede belezenheid en vertrouwdheid met boeken gaf aan dat de kunstenaar meer was dan een ambachtsman. De onderwerpen kwamen uit de religie, de mythologie, de literatuur,  de klassieke en vaderlandse geschiedenis zoals in de naar het Noorden gevluchte Roelant Savery’s plundering van een Vlaams dorp dat door Spaanse troepen onder de voet wordt gelopen uit 1604. De Maria Tenhemelopneming, 1648 van de Haarlemmer Pieter Fransz. de Grebber, een schilderij dat voor een katholieke schuilkerk werd gemaakt, fascineerde door het serene lichte coloriet en de compositie.

Landschapsschilderkunst

De uitbeelding van het eigen landschap wordt gezien als één van de meest typische aspecten van de Hollandse schilderkunst. Voor de burgerij veruiterlijken ze de nationale trots van de jonge republiek. De menselijke figuren vormen een nietig detail in de overweldigende, maar gefantaseerde natuur. Savery’s fantasie blijkt ook uit de rotspartij rechts die het profiel van een mannengezicht heeft.

Dierenschilderkunst

De score die dierstukken in de hiërchie van de genres haalde, wijzigde in de loop van de jaren. Op het einde van de eeuw werden ze zelfs hoger gewaardeerd dan het landschap omdat het bewegende schepselen betrof zoals Melchior d’ Hondecoeter’s, Watervogels, ca. 1685. Hij werkte voor rijke burgers die riante panden bewoonden waar het salet (voorloper van het salon) werd voorzien van wand- en plafondschilderingen.

Portretschilderkunst

In dit groepsportret van een gefortuneerde (waarschijnlijk Antwerpse) familie toont Cornelis De Vos zich een meester in de verbeelding van een liefderijke gezinsband. Speciaal voor het MSK maakte  Isabelle de Borchgrave  Boudoir des mortes, 2015. Papieren kragen geïnspireerd op de iconische gesteven boorden op de zeventiende-eeuwse portretten.

Stillevens

Op A.E. van Rabel’s, Stilleven met vis, brood en uien, 1653 bevinden zich op een houten tafel een tinnen kan, een tinnen schaal met een aangesneden haring, een glazen wafelbeker met bruin bier, een aangesneden roggebrood, een bos uien, een aangebroken bol oude kaas met daarop een aardewerken schotel met boter en ervoor een teentje knoflook en een mes. De lichtinval komt, zoals dat gangbaar was, van links en geeft fraaie effecten op het glas, het tin en de uien.

Vele vanitasstillevensschilders hadden een ontvleesde schedel in hun atelier, een doodshoofd als symbool van vergankelijkheid. Dit vanitas- of ijdelheidssymbool komt ook op sommige rijkelijke stillevens voor als verwijzing naar de broosheid van het leven en de relatieve waarde van materieel bezit.

In deze zaal rond de centrale hemicyclus van het MSK bevonden zich ook prachtige kabinetten uit het Noorden met gebruiksvoorwerpen en rariteitenverzamelingen van de rijker bedeelden uit deze Gouden Eeuw. Bij de genrestukken ook   J. C. Droochsloot’s, Uitdeling aan de armen, 1654. Liefdadigheid vormde een belangrijk onderdeel van het sociale leven. Het was goed voor de begunstigde maar ook voor het zielenheil van de gever. Het hondje op de voorgrond hoorde niet thuis bij de armen. Wie een huisdier eten kon geven, had immers geld over.

Architectuurschilderkunst

In de architectuurstukken van Noord en Zuid ging het om een verschillende aanpak. Willem Schubert van Ehrenburg schildert theatrale ensceneringen, dramatische lichteffecten en sterke ruimtewerking. Hij is en protagonist van de contrareformatie. Emanuel de Witte en Hendrik van Vliet schilderen sobere interieurperspectieven van protestantse kerken.

Meer info over het MSK: www.mskgent.be